وداع با پرولتاریا

ما ناگزیریم؛ ناگزیریم که بحران نهفته درون ساختارهای سرمایه داری را پذیرفته و برای وضعیتی زندگی کنیم که دیگر از ما نخواهد همیشه در بحران بودن را طبیعی فرض کنیم! عموم اقتصاددان های لیبرال، با تبختر رو به ما می گویند که به انسان طبیعی و زندگی طبیعی احترام بگذارید و سعی نکنید طبیعت انسان را دستکاری کنید! مثل این است که یکی هر روز توی دریا بمب منفجر کند و به شما مردم ساحل نشین بگوید طبیعی ست که هر روز سونامی روی سر شما خراب شود و باید آن را بپذیرید! ما اما می دانیم که باید عبور کرد، باید طبیعی نبودن بحران را به جامعه ‎ی انسانی بازگرداند و از همه ی پیش فرض ها با چشمی باز رد شد! آندره گرز در «وداع با پرولتاریا: آن سوی سوسیالیسم» به راه های برون رفت از قطعیت زیستن در بحران فکر کرده و در وضعیت بی پایانی استیصال، می گوید که باید از مارکسیسم هم گذشت، اگر می خواهیم وحشت سرمایه داری را پشت سر بگذاریم و تحقق آزادی را به چشم ببینیم. وداع با پرولتاریا، کتابی ست با ایده ی انحلال و تبیین این ایده. انحلال همه ی برساخت های پیشینی حاصل سنت های فکری پیشینی. هنگامی که سرمایه داری حتا طبقه ی کارگر و جنبش کارگری خودش را ساخته، چگونه می توان هم چنان در همان مسیر بود؟ وقتی که «سرمایه داری می داند که با کارنکردن چرخ های ماشینش چگونه به زندگی ادامه دهد»، گرز به افقی پیش رو و ممکن فکر می کند، افقی که راه های عملی در مسیر کار و رابطه ی کارگر و کارفرما دارد «زیرا نه تنها کار، بلکه زندگی و شهر و جامعه باید تغییر کند. » ایده ی اساسی کتاب بر الزام این تغییر استوار است و اینکه، این تغییر باید بر نیازهای ما منطبق باشد و درنهایت به وسعت بیشتر و بیشتر قلمرو آزادی منتهی شود.