نگهبان

پیمان اسماعیلی از نویسندگانی است که داستان های کوتاه او در سال های اخیر بسیار مورد توجه قرار گرفته است. او در دهه هشتاد با مجموعه داستان «جیب های بارانی ات را بگرد» به عنوان نویسنده ای بااستعداد و قابلیت فراوان در زمینۀ داستان کوتاه در ادبیات ایران مطرح شد. کتاب های بعدی او این امر را ثابت کرد و او با داستان های کوتاهش که فضای تازه ای داشتند تنوعی در داستان کوتاه ایران ایجاد کرد. «نگهبان» اولین و فعلا تنها رمان پیمان اسماعیلی است. فضای این رمان نزدیک به فضای مجموعه داستان «برف و سمفونی ابری» است. فضای تک افتاده، سرد، برفی، خشن و وحشی شبیه به آن مجموعه داستان است. در این فضا آدم ها انگار با طبیعت آمیخته می شوند و روح انسانی آن ها کم کم طبیعتی وحشی پیدا می کند و ما با شخصیتی روبرو می شویم که انگار دیگر انسان نیست و طبیعتی حیوانی پیدا کرده است. سیامک شخصیت اصلی رمان «نگهبان» در چنین فضایی گرفتار شده است. او از تهران و به قصد کار کردن به جنوب کشور می رود اما از منطقه ای سرد و کوهستانی در غرب ایران سر درمی آورد. گرفتار فضایی خشن، وهم انگیز و برفی می شود. او با زندگی در این فضای برف زده، سخت و کوهستانی که همدمی غیر از همین طبیعت وحشی ندارد آرام آرام به موجود دیگری تبدیل می شود؛ موجودی نیمه انسان، نیمه حیوان. رمان از زمان هشت سالگی سیامک و تصادفی شروع می شود که طی آن پدر و مادرش کشته می شوند. سیامک هشت ساله از عرض جاده عبور می کند و به رانندۀ مردۀ، کامیونی که به آن ها زده، می رسد و پتو را از روی صورت او کنار می زند و صورت لاغر و پوزۀ دراز راننده را به صورت گرگ می بیند. بعد از این فلاش بک داستان از بیست و پنج سال بعد از آن تصادف شروع می شود. مرگ پدر سیامک نقطه ای است که ناکامی های سیامک از آن جا شروع می شود. کیومرث نام پدر سیامک است که در تصادف کشته می شود. می دانیم که کیومرث از شخصیت های شاهنامه و در واقع نخستین شاه ایران در شاهنامه است. با این ارجاع، می توان لایه های ژرف تر و اسطوره ای این رمان را پی گرفت. پیمان اسماعیلی رمانی منسجم نوشته و هیچ عنصری را به حال خود رها نکرده است. قدرت نویسنده در فضاسازی است. او همۀ حواس خواننده را به خدمت می گیرد تا خواننده به خوبی خودش را در فضای داستان حس کند. علاوه بر این شخصیت پردازی و پیرنگ رمان هم از قدرت و استحکام کافی برخوردار است. «نگهبان» یکی از رمان های خواندنی ادبیات معاصر ایران است و علاقمندان به رمان های فارسی می توانند از خواندن آن لذت ببرند.