گفت وگو با ابوالحسن نجفی

با این که من هیچ وقت در هیچ کلاس درسی شاگرد ابوالحسن نجفی نبوده ام اما هیچ وقت هم استادی برتر و بهتر از او نداشته ام. مرادم فقط فراگرفتن روش کتاب خواندن و حتی طرز تجزیه و تحلیل آدم ها و نوشته ها نیست، آن که جای دارد و بعدا در این نوشته به آن خواهم پرداخت: ابوالحسن نجفی با آموزش خود ذهن و نیروی آدم ها را از عرصۀ اقتصاد (که هدف آن پول و ثروت است) و سیاست (که هدف آن مقام و قدرت است) بیرون می کشد و به عرصۀ فرهنگ می کشاند و این کار را با یک روش فرهنگی می کند نه با نصیحت خشک بی مایه که روش مکتب خانه ها و دارالتأدیب ها و ندامتگاه هاست. نمونه ای که در همان تابستان سال 1336 روی داد. این درجه انصاف و اعتدالی که نجفی در حق دیگران روا می دارد و به دیگران نیز تعلیم می دهد فضایی در پیرامونش فراهم می آورد که همه در آن احساس آزادی می کنند و چون چنین است با صداقت با او روبه رو می شوند. دربرابر ابوالحسن نجفی همیشه آزادی بیان محفوظ است و همیشه می توان صادق بود: اصراری ندارد برخلاف عقیدۀ خود با او سخن گوییم.