وی

«وی» موجودی است عظیم الجثه و زاییده ی خیال عوام الناس. او را فرمانروای گورزادها می دانند و همیشه کوتوله هایی همراهی اش می کنند. گفته می شود پلک هایش آن قدر سنگین اند که به زمین ساییده می شوند. گوگول در این نوولای کوتاه این افسانه ی عامیانه را دست مایه ی داستان سرایی خود کرده و از دل آن روایتی غریب و جذاب بیرون کشیده است. خما بروت فیلسوف، دانشجوی سال سوم مدرسه ی علمیه ی کی یف همراه دو تن از دوستانش که یکی الهیدان و دیگری سخنور است به روستاهای اطراف سرک می کشد و در ازای تدریس و خواندن سرودها از اهالی آذوقه و خوراکی دریافت می کنند. در یکی از این روزها، این سه تن راه خود را گم می کنند و از مسیر اصلی منحرف می شوند. آن ها در دل وحشت شب قیرگون گرفتار می شوند و سراسیمه به دنبال سرپناهی هستند تا شب را در امان بگذرانند. همین است که به منطقه ای می رسند که در آن یکی دو خانه ی پراکنده قرار گرفته اند. سه رفیق تلاش می کنند آن جا پناه بگیرند اما اتفاقات غریب و توضیح ناپذیری در پاسی از شب رخ می دهد. روز بعد از مدرسه ی علمیه خبر می رسد که خما باید سه روز بر پیکر سرد دختری جوان مرگ دعا بخواند و شب زنده داری بکند. شرایط غریب و موهوم دست در دست هم می دهند و عالمی نیمه رئالیستی-نیمه فانتزی در دنیای داستان رقم می زنند. گوگول مهارت بی بدیلی در داستان نویسی داشت. نثر جذاب و بدیع او توانایی بسیاری در غرقه کردن مخاطب در دنیای خیال و داستان فراهم می آورد. توجه او به تاریخ و فرهنگ غنی کشور خود، به آداب و رسوم و سنت ها در بیشتر داستان هایش آشکار است. او همچین به فولکور بخش پهناوری از سرزمینش تسلط داشت. از کودکی مادرش به او قصه های جن و پریان می خواند و این مسئله در شکل گیری باور گوگول به ارواح نقش مهمی داشت. او در این داستان روایت جذابی از ارواح خبیثه و جادوگران ارائه می دهد و به بررسی آن ها در بخشی از فولکور عامه ی مردم می پردازد. کاری که نویسنده ای پیش از او انجام نداده بود. او در «وی» به پدیده ها، ویژگی ها و اصطلاحات فرهنگی بسیاری اشاره می کند که فهم آن ها در درک هر چه عمیق تر داستان مفید است.