مناجات و گفتار پیرهرات

کتاب «مناجات و گفتار پیر هرات»، که توسط محمد آصف فکرت گزینش شده و به کوشش فرید مرادی تنظیم شده است، بازخوانی و ویراست جدیدی از سخنان عارفانه ی شیخ الاسلام خواجه عبدالله انصاری است. این اثر، که پیش از این در سال ۱۳۵۴ به مناسبت بزرگداشت هزارمین سال تولد پیر هرات در افغانستان به چاپ رسیده بود، با تغییراتی از جمله پیراستن اغلاط و افزودن توضیحات لغوی، مطابق با رسم الخط امروز برای مخاطبان ایرانی آماده شده است. هزار سال از زمان خواجه عبدالله انصاری می گذرد، اما گفتار این پیر بزرگ چنان به گوش جان مردم این مرز و بوم آشناست که گویی همین امروز با آنان سخن می گوید. مناجات و گفتار او را همه مشتاقند و هر آدمی زاده ی صاحب ذوقی از درک آن لذت می برد. آنان که با عرفان علاقه و اخلاصی دارند، از این معرفت چشم دل روشن می گردانند و آنان که دست نیایش به درگاه بی نیاز فرا می برند، این ناله های محرمانه را وسیله ی نیایش خود می سازند. محمد آصف فکرت، با درک این اشتیاق عمومی، به گردآوری و تدوین این مجموعه همت گماشته است. او برای این کار، به دو منبع اصلی رجوع کرده است: نخست، تفسیر ده جلدی «کشف الاسرار» و دوم، دیگر رسائل و مقولات خواجه. حاصل این تلاش، کتاب حاضر است که در دو بخش اصلی تنظیم شده است. بخش نخست، به «مناجات و الهی نامه» اختصاص دارد. این بخش، نقطه ی اوج هنر و عرفان خواجه عبدالله است؛ گفتگویی بی پرده و صمیمانه میان یک بنده ی عاشق و معبودش با نثری مسجع، آهنگین و سرشار از سوز و گداز. بخش دوم کتاب، «گفتار پیر طریقت» را در بر می گیرد. در این بخش، خواجه عبدالله عصاره ی تجربیات سلوکی و دانش عرفانی خود را در قالب جملاتی کوتاه و پرمغز و نغز به شاگردانش عرضه می کند. این گفتارها، راهنمایی عملی برای سالکان طریقت است و به مسائلی چون اخلاص، توبه، توکل و عشق در مسیر حق می پردازد. در نهایت، «مناجات و گفتار پیر هرات» تجربه ای از حضور در محضر یک عارف است. این کتاب، دعوتی به شنیدن نجوای عاشقانه ای که پس از قرن ها، همچنان تازه، تأثیرگذار و راهشا است می باشد.