اتاقک اعتراف عمو آرمن

مجموعه داستان «اتاقک اعتراف عمو آرمن» به قلم اسماعیل سالاری، اثری منسجم است که با درهم تنیدن خیال و رویدادهای مستند، روایاتی بدیع از عشق را در دل اوراق پرالتهاب گذشته جست وجو می کند. این مجموعه که داستان های آن بین سال های "۱۳۹۷" تا "۱۴۰۰" برگزیده جوایز معتبر ادبی شده اند، نشان می دهد که سالاری به جای تمرکز بر خشونت های تاریخ، اصوات مغفول مانده و عاشقانه ی آن را می شنود و بازآفرینی می کند. در داستان «یک ماجرای مرزی»، نویسنده مخاطب را به گیلان در بستر جنگ جهانی دوم می برد. شخصیت اصلی، اسماعیل، در میانه ی حضور متفقین و کشمکش های سیاسی، کاملا منفعل است و تنها دغدغه اش عشق به دختری به نام رعناست. روایت با زبانی ساده، تضاد میان هیاهوی ویرانگر جنگ و سکوت یک عشق فردی را به تصویر می کشد. در مقابل، داستان «سور اسلحه ها» در جغرافیای ایلام و با بهره گیری از لهجه و واژگان کردی نوشته شده است. این قصه با روایتی موازی در تاریخ و زمان حال پیش می رود. در یک سو، دانشجویی در دوران معاصر حضور دارد و در سوی دیگر، غلامرضا خان والی تاریخی ایلام که عشق به دختری به نام باوان، او را از جنگ به سوی صلح و نوشتن سوق می دهد. نمادپردازی هایی چون رقص تفنگ های کفن پوش با دستمال های آبی در رود کنگیر، فضایی به شدت شاعرانه خلق کرده است. داستان «اتاقک اعتراف عمو آرمن»، به سراغ تاریخ ارامنه و روزهای پرالتهاب کوچ اجباری آن ها به اصفهان می رود. روایت، رفت وبرگشتی پیچیده میان هووانس جست وجوگر معاصر و عمو آرمن بازمانده ی تاریخ است که در پی عشقی گمشده در کنار رود ارس می گردند. در این ساختار سیال، مرزهای زمان شکسته شده و شخصیت های برخاسته از مرگ برای بازگویی عشق در برابر هم می نشینند. در نهایت، داستان «جاده ادویه» در جغرافیای بم می گذرد و تلفیقی جذاب از واقعیت و خیال است. حضور شخصیت هایی مانند مصطفی رحماندوست و محمود توحیدی در کنار یک تاجر ادویه ی تاریخی، فضایی سورئال در بستر بم پس از زلزله ایجاد کرده است. درد مشترک و سرگردانی برای رویایی به نام «صحرا»، زبان سهل و ساده را در این روایت پیوند می زند. در مجموع، این کتاب با بهره گیری از فضاسازی های دقیق، عشق را به عنوان تنها پناهگاه و نقطه اشتراک انسان ها در برابر بی رحمی های تاریخ معرفی می کند.